Genesis – więcej niż muzyka?

Lata sześćdziesiąte. Anglia. Rock. I wielka przyszłość. Czyli początki Genesis.
Zespół, który miał ogromny wpływ na oblicze rocka, a swoimi tekstami poruszył wiele ważnych kwestii.
Mike Rutherford i Tony Banks wraz z Philem Collinsem ogłosili niedawno wielki powrót i trasę koncertową, z tej okazji postanowiłam przybliżyć naszym czytelnikom zaangażowanie i głębię piosenek Genesis.

źródło: Facebook/Genesis autor: Rob Verhorst

Na pierwszy ogień weźmy politycznie nacechowaną piosenkę „Land of Confusion” i towarzyszący jej teledysk. Utwór został wydany w 1986 roku, a muzycy poruszają w nim temat zimnej wojny, ogarniającego świat chaosu oraz manipulacji mediów i polityków. Nawołują do zmiany perspektywy, zmiany świata, wytykają władzy puste obietnice, śpiewając: we’re not just making promises that we know we’ll never keep (nie składamy tylko obietnic, o których wiemy, że nigdy ich nie dotrzymamy). W teledysku możemy zobaczyć postaci (oraz ich karykatury), takie jak Ronald Reagan, Margaret Thatcher, Jimmy Carter czy Leonid Breżniew. Gorbaczow, Mussolini oraz Kaddafi pojawiają się, gdy karykaturalna kukiełka Reagana przywdziewa strój supermena, a w tle słyszymy, jak Phil Collins śpiewa:

Ooh, Superman, where are you now?

When everything’s gone wrong somehow

The men of steel, the men of power

Are losing control by the hour.

(Och, Supermenie, gdzie teraz jesteś?

Kiedy jakoś wszystko poszło źle?

Ludzie ze stali, ludzie władzy

Tracą kontrolę z godziny na godzinę).

Teledysk kończy się, gdy Reagan zamiast przycisku „nurse” (pielęgniarka), naciska ten z napisem „nuke” i na ekranie pojawia się grzyb atomowy.

Teledysk przepełniony jest znanymi postaciami i odniesieniami do polityki i popkultury, takimi jak „picie” wody przez prezydenta Reagana à la Czy leci z nami pilot?, karykatura Jana Pawła II grająca na gitarze elektrycznej, podczas gdy kukiełki znanych postaci takich jak Madonna czy Sting śpiewają refren piosenki. Teledysk został doceniony zarówno przez widzów, jak i krytyków, czego dowodem jest wiele nagród i nominacji, a piosenka jest popularna do dnia dzisiejszego.

Następnym utworem, któremu warto się przyjrzeć, jest Jesus He Knows Me z albumu We Can’t Dance wydanym w 1991. Nawiązuje on do teleewangelizmu i krytykuje wyłudzanie pieniędzy poprzez „pastorów telewizyjnych” obiecujących dobrobyt i opiekę boską w zamian za pieniądze nadesłane przez telewidzów. W utworze Phil Collins śpiewa:

I’ll get you everything you wanted

I’ll get you everything you need

Don’t need to believe in hereafter

Just believe in me

(Dam ci wszystko, czego chciałeś

Dam ci wszystko, czego potrzebujesz

Nie musisz wierzyć w życie wieczne

Tylko wierz we mnie).

Teleewangelizm swego czasu był bardzo popularny w Stanach Zjednoczonych, a wielu radiowych i telewizyjnych kaznodziei było zamieszanych w skandale związane z oszustwami i ogromnymi majątkami zbitymi na ludziach szukających nadziei i ratunku w wierze. Pastor telewizyjny Ernest Angley – pierwowzór postaci Collinsa w teledysku twierdził, że siła jego modlitwy może uleczyć AIDS. W teledysku przeplatają się sceny, w których członkowie zespołu portretują teleewangelistów udających skromne sługi boże, z obrazami dobrobytu, gdzie pieniądze dosłownie lecą z nieba. Możemy zobaczyć postać Phila Collinsa, nagrywającą kolejny program telewizyjny podczas kąpieli w basenie i masażu. W piosence słyszymy:

Won’t find me practicing what I’m preaching

Won’t find me making no sacrifice

(Nie zobaczysz mnie praktykującego tego, co głoszę

Nie zobaczysz mnie ponoszącego jakieś wyrzeczenia).

Utwór Jesus He Knows Me jest bardzo znany i podobnie jak Land of Confusion nadal bardzo popularny.

Kolejny utwór na naszej liście to I Can’t Dance, również pochodzący z albumu We Can’t Dance. Nie porusza on tak ważnych tematów jak poprzednie dwie pozycje, ale jest parodią kampanii reklamowych jeansów. Phil Collins powiedział, że każdy werset piosenki wzorowany jest na rzeczach, które robią modele i modelki spodni w reklamach:

I can’t dance, I can’t talk

Only thing about me is the way I walk

(Nie umiem tańczyć, nie umiem mówić

Jedyne co mam w sobie, to sposób w jaki chodzę),

(…)

I can’t dance, I can’t sing

I’m just standing here selling everything

(Nie umiem tańczyć, nie umiem śpiewać

Ja tu po prostu stoję i wszystko sprzedaję).

Utwór początkowo powstał jako żart i zespół nie planował go wydawać, co byłoby ogromnym błędem, patrząc na to, że zdobył on dla Genesis nominacje Grammy.

Wiele utworów zespołu można uznać za majstersztyk łączący genialną muzykę i zaangażowany tekst. Takie zestawienie sprawia, że nie można przejść obok twórczości Genesis obojętnie, a każda piosenka porusza wyjątkowe struny w duszy odbiorcy. Driving the Last Spike opowiada o robotnikach budujących brytyjskie koleje w XIX wieku, z których wielu straciło życie podczas prac. Phil Collins wczuwa się w rolę jednego z nich, a piosenka układa się w piękne, aczkolwiek tragiczne soliloquium.

No Son of Mine mówi za to o bezsilności, strachu i poszukiwaniu bezpieczeństwa. Jest to opowieść o chłopcu, który doświadcza bądź jest świadkiem jakiejś formy przemocy i dręczenia w rodzinie. Utwór jest bardzo mocny i porusza wątki, które często są tematami tabu w społeczeństwie.

Genesis to wyjątkowy zespół ze względu na ich zaangażowanie w świat dookoła (na większą i mniejszą skalę) i głębię przekazu. W dzisiejszym świecie, gdyby zespół nadal tworzył, miałby szerokie pole do popisu i morze tematów do przeanalizowania, nawet w samej Polsce.

Wymieniłam tu oczywiście tylko skrawek twórczości Genesis i zachęcam do odkrywania ich muzycznego dorobku na własną rękę, a przynajmniej do posłuchania wymienionych wyżej utworów.

2 Comments

  1. Jak zobaczyłem Genesis, to musiałem wejść. Bo tak się składa, że to jeden z pięciu ukochanych zespołów.
    Tak: Camel, Genesis, Alan Parsons Project, Pink Floyd i Moody Blues.
    Tyle że po przeczytaniu Twojego tekstu jestem zrozpaczony. Czemu? Bo dla mnie osobiście Genesis kończy się równo z rokiem 1980. Ostatnią ich naprawdę dobrą płytą – w mojej ocenie – jest „And then there were three”. A wszystkie utwory, które przytoczyłaś powstały później. Nie mówię, że później to zła muzyka, co to, to nie. Tyle że to jak kromka chleba z szynką po przylepce z jeszcze gorącego chleba. I taką przylepką z gorącego pieczywa była ich muzyka sprzed roku 80.
    Nie mówię, aby koniecznie sie cofać do czasów, gdy grali z Peterem Gabrielem, ale wystarczy do płyty „A trick of a tail”, genialnej płyty wydanej tuż po odejściu wspomnianego. Jest tam taki utwór jak „Mad man moon” czy „Dance on a volcano”.
    Zresztą dla mnie twórczość Colinsa znacznie odbiega od tego, co lubię. I słychać jego pływ na muzykę Genesis właśnie po roku 80, gdzie rytmika się zmieniła, sposób aranżacji, ale i często instrumentarium, gdzie syntezatory i gitara zostały zastąpione przez „skoczne” sekcje dęte.

    Ja wiem, że jestem starej daty, chyba bliżej mi niż dalej. Niemniej jednak mam wrażenie, że obiektywny poziom artystyczny Genesis znacznie spadł. Zresztą to niemal norma, że wykonawcy „pierdzieleją” na stare lata i tworzą łatwiznę na rzecz komplikacji. I gdyby to było tylko to, nie miałbym nic przeciwko, ale odnoszę wrażenie, że większość z nich zaczyna być po prostu łasa na kasę i sukces, gdzie celem staje sie właśnie sukces, a nie przekaz. Taka moja opinia.
    Jedynym wyjątkiem wykonawcy, który nie przeszedł na TANIĄ STRONE MOCY

    Polubienie

  2. CD:
    jest zespół Camel. Ok, oni też zaczęli grać znacznie prościej niż w latach 70′, ale i tak nie jest to chwytliwa prosta muzyka.
    Takie moje spostrzeżenia.
    Niemniej jednak dziękuję za wspomnienie o Genesis. Zaraz włączę ich jakąś starą płytę.

    Pozdrawiam.

    Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s